Matou te PRODIREKT ua uma ona tusia e uiga i le aga masani talu ai nei o nofoaga tetele e suʻesuʻe ai i fafo ua faʻamalosia ai a latou tulafono faatonutonu mo visa a tamaiti aʻoga. O lenei suiga ua mafua ai ni finauga lautele e uiga i le ono aʻafia ai aʻoaʻoga faavaomalo.
Tala Fou a le VERBALISTS EDUCATION - Matou te logoina oe i lau faigamalaga aʻoga!
Faaali Lou Manatu! – “O le Suiga o le Vaaiga o Aoaoga Faavaomalo: E Aogā ea le Tau o Faiga Faavae Faigata o Femalagaaiga?” saunia e Dejan Trpkovic
30–SETEMA–2024 | O malo i Ausetalia, Kanata, Peretania, Amerika, ma Siamani foʻi ua latou faʻatinoina pe fautuaina ni fuafuaga fou e faʻatapulaʻa ai le tafe mai o tamaiti aʻoga faavaomalo. O nei suiga e oʻo mai i le lotolotoi o popolega faʻatupulaʻia e uiga i femalagaaʻiga, auaunaga a le malo, ma le le mautu o faiga faʻapolokiki, ma laga ai fesili e uiga i aafiaga i se taimi umi o ia faiga faʻavae faʻatapulaʻa.
Ua Fa'amalosia e Kanata Tulafono Fa'atonutonu o Visa, ma A'afia ai le A'afia Mai o Tamaiti A'oga
O Kanata, ua leva ona manatu o se nofoaga sili ona lelei mo tamaiti aoga faavaomalo, ua faʻalauiloa mai ai ni faiga faʻavae e sili atu ona faigata e faʻatonutonu ai le tafe mai o tamaiti aʻoga mai fafo. Ia Fepuari 2024, na faʻamalosia ai se tapulaʻa o visa a tamaiti aʻoga, e faʻamoemoe e pulea ai le faʻatupulaʻia o le aofaʻi o tamaiti aʻoga faavaomalo e taunuu mai i tausaga taʻitasi.
Na faʻalauiloa talu ai nei e le malo o Kanata ni faʻatapulaʻaga faʻaopoopo, ma faʻatulaga ai le aofaʻi o pemita suʻesuʻe i le 437,000 mo le 2025, o se faʻaitiitiga e 10% mai le sini o loʻo iai nei o le 485,000. E taua tele, o lenei tapulaʻa fou o le a aofia ai nei tamaiti aʻoga faʻauʻu, e pei o i latou o loʻo tulituliloaina polokalame matai ma PhD, o ē na muamua faʻateʻaina mai ia tapulaʻa. O nei suiga o faiga faʻavae ua mamanuina e faʻafetaiaʻia ai popolega ua faʻatupulaʻia e uiga i le le lava o fale, auaunaga a le malo ua soona faʻatumulia, ma le aofaʻi atoa o tagata femalagaaʻi.
O fuafuaga na muamua atu na faʻatapulaʻaina ai foʻi pemita faigaluega mo taʻitoʻalua poʻo paʻaga a tamaiti aʻoga faavaomalo o loʻo lesitala i vasega o le faʻailoga muamua, ma iʻu ai i le faʻaitiitia o talosaga mai nisi o atunuʻu.
Ua uma ona lagonaina le aafiaga, ona ua matuā siʻitia le fua faatatau o le teena o visa, aemaise lava mo tamaiti aʻoga mai Initia ma Nigeria. Mo se faʻataʻitaʻiga, o pemita aʻoaʻoga na tuʻuina atu i tamaiti aʻoga Initia na paʻū ifo i le 85% ia Mati 2024 pe a faʻatusatusa i le taimi lava lea e tasi i le 2023.
O nei suiga fa'atonutonu e ono i ai ni aafiaga taua i le tamaoaiga. I le 2022, na maua ai e tamaiti a'oga faavaomalo le tusa ma le CDN$31 piliona (US$23 piliona) mo le tamaoaiga o Kanata. O le pa'ū o le aofa'i o tamaiti a'oga e le gata ina a'afia ai iunivesite ae ono a'afia ai fo'i vaega e pei o fale, faleoloa, ma turisi, lea e fa'alagolago i tupe fa'aalu a tamaiti a'oga faavaomalo.
Ausetalia: Fa'amalosia o Tapula'a e Lesitala ai Tagata ma Popolega Tau Tamaoaiga
O Ausetalia, o se nofoaga autū mo tamaiti aʻoga faavaomalo, ua faʻalauiloa mai ai ni faiga faʻavae faʻamalosi e pulea ai le lesitalaina o tamaiti mai fafo. Amata i le 2025, o le a iai se tapulaʻa i iunivesite, e faʻatapulaʻaina ai tamaiti aʻoga faavaomalo i le 40% o le aofaʻi o tamaiti aʻoga. O lenei gaioiga e faʻamoemoe e foia mataupu e fesoʻotaʻi ma le tuputupu aʻe o le faitau aofaʻi, le lava o fale, ma le mamafa i atinaʻe lautele. Peitaʻi, o nei tapulaʻa e o mai ma ni faʻaletonu tau tamaoaiga.
I le 2023, sa i ai se sao taua a tamaiti aoga faavaomalo i le tuputupu aʻe o le tamaoaiga o Ausetalia, ma sa fesoasoani ai i le toeitiiti atoa le 25% i le GDP. O le faatapulaaina o le numera o tamaiti aoga e ono iʻu ai i le leiloa tele o tupe maua, e le gata mo le vaega o aʻoaʻoga ae faapea foi mo pisinisi e pei o turisi, talimalo, ma fefaatauaiga, lea e manuia mai tupe faaalu a tamaiti aoga faavaomalo. Ua lapatai mai tagata faitio e faapea o nei fuafuaga e ono faalavelaveina ai le tuputupu aʻe, fou, ma le tosina atu o Ausetalia i taleni faavaomalo.
Peretania: Aafiaga Tau Tupe o Tulafono Faigata o Visa
O loʻo faʻaaogaina foʻi e Peretania ni fuafuaga faʻamalosia mo femalagaaiga, e aofia ai tulafono fou e taofia ai le toʻatele o tamaiti aʻoga faʻavaomalo mai le auai atu i tamaiti aʻoga i le taimi o a latou aʻoga. O lenei suiga ua mafua ai ona paʻu tele talosaga mo visa, ma le 16% o le paʻu na faʻamauina i le va o Iulai 2023 ma Iulai 2024.
Ua leva ona avea tamaiti aʻoga faavaomalo ma vaega taua o le faʻavae tau aʻoaʻoga ma le tamaoaiga a Peretania, ma e tusa ma le £41.9 piliona le aofaʻi o lo latou sao i le tausaga faʻaleaʻoaʻoga 2021/22. Faatasi ai ma le itiiti ifo o tamaiti aʻoga ua mafai nei ona ulufale atu i Peretania, o loʻo feagai iunivesite ma le faʻatupulaʻia o le le mautu tau tupe, ae o le tamaoaiga lautele o le a leiloa piliona o tupe maua.
Iunaite Setete: Fa'alavelave i le Ulufale mo Tamaiti A'oga Fa'avaomalo
Ua tele tausaga o tausia e le Iunaite Setete ni faiga fa'avae faigata mo femalagaa'iga, ma ua faigata ai mo tamaiti a'oga faavaomalo ona maua ni visa a'oga. O le maualuga o le teena, o tulafono fa'atonutonu faigata, ma le fa'alauteleina o faiga fa'amaonia ua fa'agesegese ai le tafe mai o tamaiti a'oga mai fafo. E ui o lo'o tumau pea le Iunaite Setete o se nofoaga autu mo a'oa'oga maualuluga, o nei fa'alavelave e ono fa'avaivaia ai le to'atele o tamaiti a'oga e ono a'oa'oina, ma fa'aitiitia ai le eseesega ma fa'amanuiaga tau tamaoaiga latou te aumaia i lotoa o Amerika.
O le tulaga o femalagaaiga a Amerika ua aʻafia i feeseeseaiga lautele faʻapolokiki, tauvaga tau tamaoaiga, ma lagona tetee i femalagaaiga. O nei mea e mafua ai se siosiomaga e le o toe talimalo ai tamaiti aʻoga faavaomalo, ma e ono aʻafia ai le tulaga o le atunuu o se taʻitaʻi i aʻoaʻoga i le lalolagi atoa.
Siamani: Suiga Fa'asolosolo i Faiga Fa'avae
O Siamani, e lauiloa i ana polokalame fa'ainisinia ma fa'atekinolosi i le lalolagi atoa, e le'i fa'aalia manino i le fa'atulagaina o tapula'a i tamaiti a'oga fa'avaomalo. Peita'i, o le popolega o lo'o fa'atupula'ia e uiga i le vaevaeina o punaoa ma le tulaga lelei o a'oa'oga ua fa'aosofia ai talanoaga e uiga i suiga e ono tutupu. E ui e leai ni tapula'a aloa'ia, o so'o se tapula'a i le lumana'i e ono a'afia ai le igoa ta'uleleia o Siamani o se nofoaga autu mo su'esu'ega i Europa ma lona gafatia e tosina mai ai taleni fa'avaomalo.
O Aafiaga Fa'apolokiki ma le Tete'e i Femalagaa'iga Mai o Tagata ua Tu'ua ai Suiga o Faiga Fa'avae
O nei suiga i faiga faʻavae faavaomalo a tamaiti aʻoga o loʻo atagia mai ai feeseeseaiga loloto faʻapolokiki ma le faʻatupulaʻia o lagona tetee i femalagaaʻiga. O loʻo faʻateleina le taulaʻi atu o malo i mea e fiafia i ai le atunuʻu, e masani ona faʻaitiitia ai le galulue faʻatasi faʻavaomalo ma le fefaʻatauaʻiga faʻaleaganuu. O faiga faʻavae e faʻatatau i le tuputupu aʻe o le faitau aofaʻi, tauvaga galuega, ma auaunaga a le malo e pulea le lisi o mataupu, ae atonu e iai sona tau. O le faʻamuamuaina o tupe maua i se taimi puʻupuʻu, e ono lamatia ai atunuʻu i le leiloa o faʻamanuiaga umi o aʻoaʻoga faʻavaomalo, e pei o sao tau tamaoaiga, mea fou, ma le faatosinaga o le malosi vaivai.
Faapaleniina o Luʻitau Vave ma Sini mo se Taimi Umi
O le fa'amalosia o faiga fa'avae fa'ava-o-malo a tamaiti a'oga e fa'atupuina ai ni atugaluga taua e uiga i le lumana'i o a'oa'oga fa'alelalolagi ma le galulue fa'atasi i le va o atunu'u. E ui o le fa'atalanoaina o le puleaina o femalagaa'iga ma le pulega o puna'oa a le malo o se mea e tatau ona fa'amuamua, ae e le tatau ona galo ia i tatou aafiaga umi o nei fa'ai'uga. Pe o tatou lamatia ea le tamaoaiga, aganu'u, ma le atamai e maua mai i tamaiti a'oga fa'ava-o-malo? Pe mafai e nei fa'atapula'aga ona fa'aitiitia ai le tauvaga a atunu'u e ala i le fa'aitiitia o le avanoa i taleni, mea fou, ma le faatosinaga fa'alelalolagi?
A o tauivi le au faia tulafono ma nei faiga faʻavae faigata, o le sailia o se tulaga ogatotonu e taua tele—o se tulaga e foia ai luitau o loʻo i ai nei e aunoa ma le faʻavaivaia o faʻamanuiaga i le lumanaʻi o le talimalo i tamaiti aʻoga faavaomalo. O tuaoi tatala ma le galulue faʻatasi i le lalolagi atoa e ofoina atu ai le tele o avanoa nai lo le tuʻua toʻatasi ma faʻatapulaʻaina. O le fesili faʻafuaseʻi o le: Pe ua tatou naunau ea e feagai ma taunuuga umi o le taofiofia o le fesuiaiga o le malamalama, aganuʻu, ma taleni?
Dejan Trpkovic
Pule Faatonu, PRODIREKT
Foafoa o Verbalists Education & Language Network

Saili atili mai PRODIREKT
Fa'asoa ina ia maua tala fou e lafo i lau imeli.

